Mọi cuộc giám định hàng hóa đều bắt đầu theo một cách quen thuộc. Ai đó phát hiện có điều bất thường: một pallet bị ướt, một kiện hàng bị rách, một đơn vị hàng bị xê dịch hoặc một tấm thép xuất hiện vết rỉ.

Tổn thất trực quan là nơi mọi cuộc điều tra bắt đầu, nhưng hiếm khi là nơi một cuộc giám định chuyên nghiệp nên kết thúc.

Một trong những sai lầm phổ biến nhất trong các vụ khiếu nại hàng hóa là cho rằng những gì quan sát được mặc nhiên là bằng chứng. Thực tế không phải vậy. Đối với giám định viên hàng hải, quan sát chỉ là điểm khởi đầu của quá trình tìm kiếm sự thật.

Trong bài viết trước, chúng ta đã đề cập đến việc vì sao nhiều tổn thất hàng hóa thực chất đã bắt đầu trước khi tàu rời cảng. Câu hỏi tiếp theo cũng quan trọng không kém:

Làm thế nào để phân biệt giữa điều “có vẻ đã xảy ra” và điều “có thể chứng minh đã xảy ra”?

Đó là ranh giới quyết định chất lượng của một cuộc điều tra kỹ thuật.

Khái niệm cốt lõi: Quan sát ≠ Bằng chứng

Giám định viên giàu kinh nghiệm không vội đưa ra kết luận ngay khi nhìn thấy tổn thất. Họ tách biệt điều quan sát được với điều có thể chứng minh, thông qua một quy trình nhất quán:

                Quan sát

                     ↓

              Xác minh

                    ↓

           Bằng chứng

                   ↓

             Kết luận

Chuỗi này tuy đơn giản nhưng giúp loại bỏ các giả định và từng bước xây dựng kết luận dựa trên dữ kiện. Trong lĩnh vực hàng hải, việc bỏ qua hoặc đảo ngược trình tự này thường dẫn đến những kết luận thiếu cơ sở và các khiếu nại khó được chấp nhận.

Người quan sát ghi nhận hiện trạng. Người điều tra xác định nguyên nhân.

Khoảng cách giữa hai công việc đó chính là giá trị của giám định chuyên nghiệp.

Vì sao điều này quan trọng?

Quan sát dùng để mô tả. Bằng chứng dùng để giải thích.

Một quan sát chỉ phản ánh tình trạng hàng hóa tại thời điểm kiểm tra. Nó cho biết điều gì đang tồn tại nhưng không tự nó chứng minh nguyên nhân hay trách nhiệm.

Ngược lại, bằng chứng là kết quả của quá trình xác minh. Chỉ khi một quan sát được kiểm chứng bằng dữ liệu kỹ thuật, đặt trong đúng bối cảnh và đối chiếu với các yếu tố liên quan, nó mới đủ cơ sở để giải thích cơ chế gây ra tổn thất.

Bất kỳ ai cũng có thể mô tả một kiện hàng bị hỏng.

Nhưng chỉ một cuộc điều tra có phương pháp mới trả lời được:

• Vì sao tổn thất xảy ra?
• Tổn thất xảy ra khi nào?
• Rủi ro thuộc về bên nào tại thời điểm đó?

Quan sát ghi nhận những gì nhìn thấy.

Bằng chứng xác lập những gì có thể chứng minh.
Giữa hai điều đó chính là giá trị của giám định chuyên nghiệp.

Tình huống thực tế: Pallet bị ướt

Khi mở một container, giám định viên phát hiện một pallet hàng thành phẩm bị ướt.

Quan sát đầu tiên rất rõ ràng: Hàng hóa bị ướt.

Nhiều người sẽ nhanh chóng cho rằng nước đã xâm nhập vào container trong quá trình vận chuyển.

Tuy nhiên, đối với giám định viên, pallet bị ướt mới chỉ là dấu hiệu của độ ẩm, chưa phải bằng chứng về trách nhiệm.

Để xác định nguyên nhân, cần xem xét nhiều khả năng: nước xâm nhập từ bên ngoài, hiện tượng ngưng tụ trong container, hay độ ẩm đã tồn tại từ trước khi đóng hàng.

Chỉ sau khi từng khả năng được kiểm tra và loại trừ một cách có hệ thống, quan sát ban đầu mới trở thành bằng chứng.

Điều tưởng như là lỗi của người vận chuyển đôi khi lại bắt nguồn từ quá trình đóng gói hoặc chuẩn bị hàng hóa trước khi xếp lên tàu.

Bảo tồn bằng chứng – “Cửa sổ cơ hội”

Bằng chứng vật lý không chờ đợi cuộc điều tra.

Ngay từ khi hàng hóa bị di chuyển, vệ sinh, sang tải hoặc tiếp xúc với điều kiện môi trường mới, các dấu vết kỹ thuật bắt đầu mất đi.

Vì vậy, khoảng thời gian để chuyển một quan sát thành bằng chứng luôn rất ngắn.

Bằng chứng phải được thu thập ngay tại hiện trường thông qua việc lấy mẫu, đo đạc, ghi nhận điều kiện môi trường và lập hồ sơ kỹ thuật trước khi các dấu vết biến mất.

Một khi bằng chứng không còn, khả năng xác định đúng nguyên nhân cũng giảm đi đáng kể.

Kết luận

Tổn thất chỉ cho chúng ta biết đã có một sự cố xảy ra.

Bằng chứng mới cho chúng ta biết điều gì thực sự đã xảy ra.

Mọi khiếu nại hàng hóa đều bắt đầu từ một quan sát.

Chỉ một quá trình điều tra có phương pháp mới có thể biến quan sát đó thành bằng chứng.

Trong giám định hàng hải, sự khác biệt giữa quan sát và bằng chứng không chỉ là vấn đề kỹ thuật. Đó là ranh giới giữa giả định và chứng minh.

MỌI CỬA NGÕ – MỘT TỐC ĐỘ 🚛

⚓ Các cảng TP.HCM ➔ Bà Rịa- Vũng Tàu ➔ Cái Mép ➔ Quy Nhơn ➔ Đà Nẵng ➔ Hải Phòng.

4 giờ có mặt – 12 giờ hoàn thành – 24 giờ phát hành chứng thư

THÔNG TIN LIÊN HỆ

CÔNG TY CỔ PHẦN GIÁM ĐỊNH HÀNG HẢI VIỆT – VM CONTROL

📍 Địa chỉ: 1831/10/9, Đường Huỳnh Tấn Phát, Khu phố 2, Xã Nhà Bè, TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam

📞 Hotline: +84 981 600 440 / +84 918 114 742

🌐 Website: www.vietmarinecontrol.com.vn

📧 Email: survey@vietmarinecontrol.com.vn

🔵 Linkedin: www.linkedin.com/in/vm-control-234252386